home paginastrijkinstrumenten paginaverhuur paginawerkplaats en winkel paginaMededelingencontact pagina

 

Mededelingen:

Deze Website wordt vernieuwd.

Dit is een verouderde website totdat de nieuwe klaar is.

Onze excuus voor het ongemak.

Vioolbouw en daarbij...


inbegrepen de verkoop, reparatie en verhuur van strijkinstrumenten! Eerst in Nijmegen en sinds 1987 in Zutphen. Ik beleef er plezier aan om kinderen de mogelijkheid te bieden op een kwalitatief goed instrument het spelen te leren en maak zelf ook ¼, ½ en ¾ violen en verhuur deze tegen een gebruikelijk tarief.

Ruim vier jaar ben ik in de leer geweest bij Lambert Jansen vioolbouwer in Nijmegen. “Je mag praten zoveel als je wilt” zei hij me “maar het is beter om je mond te houden en te leren denken met je handen als je aan de werkbank staat”. Leren denken met je handen! Niet de handen aan het hoofd maar het hoofd naar de handen. De zichtbare vorm van dat denken is een handgemaakt instrument.
U bent van harte welkom.

Mijn passie is de nieuwbouw van violen en altviolen.
Geen copieen van oude meesters maar eigen ontwerp waarbij ik streef naar een evenwichtige verhouding tussen traditie en experiment. Het is hier niet de plek om uitvoerig in te gaan op het maken van een instrument. Wel zou ik iets willen zeggen over het plezier in dit bouwproces en de wereld die daarbij voor je open gaat en wel als volgt:

Vioolbouw is fun.
Twee belangrijke uitdagingen lijken het maken van een instrument te bepalen. De eerste bestaat uit het ontwikkelen van die vaardigheden die nodig zijn om er een te maken. De tweede uit de kennis die nodig is om een instrument te maken dat goed klinkt. Het eerste is met enige oefening onder de knie te krijgen. Het tweede is een nooit eindigende zoektocht, gekenmerkt door alle ups en downs die je je daarbij kunt voorstellen.
Vergelijk het met vorm en inhoud waarbij de vorm het instrument voorstelt en inhoud de klank. Pas na langere tijd ontdek je de onafscheidelijke band tussen vorm en inhoud. Het is meer dan afstemming. Het is een in elkaar overvloeien van beide aspecten van dit handwerk. Er onstaat een eenheid die net zo individueel is als de handtekening van de maker. Het is een matige , een goede of een meesterlijke handtekening, niet meer en niet minder.De twee bovengenoemde uitdagingen zijn één geworden.
Een viool wordt gemaakt van een beperkt aantal houtsoorten waarvan esdoorn en spar de belangrijkste zijn. Elk van deze houtsoorten vertonen zelf belangrijke verschillen in structuur, veerkracht en hardheid. Bij de bouw van een nieuw instrument zullen deze verschillen steeds opnieuw een daarop afgestemde rol spelen bij de bepaling van de dikte van het voor- en achterblad, bij de verdeling van die dikten over het blad en bij de bepaling van de welving van de bladen. Op dezelfde wijze zullen in het proces van de bouw bijvoorbeeld de plaatsing van de ff-gaten, de plaatsing, de hoogte en dikte van de zangbalk bij elk instrument een aan dit instrument aangepaste plek krijgen, hoe miniem die verschillen ook lijken. Er zijn zoveel factoren die een rol spelen dat je je afvraagt welke de criteria enig houvast bieden.
Moeten wij, om die criteria te vinden, terug naar de belangrijkste bloeiperiode van de vioolbouw , de Barok, grofweg te situeren tussen 1550 en 1750? Namen van grote vioolbouwfamilies zoals Amati en Guarnerius maar ook de naam Stradivarius komen dan voorbij. Geschreven documenten van hun hand over vioolbouw zijn er niet. Hun instrumenten spreken en worden nog steeds beschouwd als de top op het gebied van aanspreekbaarheid en klank . De criteria liggen niet klaar maar dienen “ontdekt” te worden.
Moeten we dan teruggaan naar het al in de renaissance bekende en vanuit de klassieke oudheid komende concept over schoonheid: de juiste verhouding, de juiste vorm levert schoonheid op, niet alleen in vorm maar ook en wel als een vanzelfsprekend uitvloeisel hiervan,in klank. Het tijdperk van de barok dat volgde op de renaissance was hiermee doordrenkt.
Het universum weerspiegelt de volmaakte orde. De studie van de hemelse sferen door middel van de wiskunde levert die kennis op, die inzicht geeft in alle facetten van het leven. Vier wetenschappen leveren dit inzicht: astronomie, rekenkunde , meetkunde en de muziek. Het is de uitdrukking van de kwaliteit van het leven als zodanig. Het is toegepast in de architectuur maar is dit ook gebruikt bij de vormgeving van instrumenten en begrijpen wij wat er staat als wij teksten uit die tijd lezen? Zal er niet een homerisch gelag uitbreken als je met dit soort zinnen binnen zou komen in de werkplaatsen van de instrumentbouw van de 17de en 18de eeuw, of is het wel degelijk maar dan in een toegepaste vorm, gemeengoed geweest?
Moeten we ons niet eerder richten op de moderne onderzoekingen. Het electo-akoestisch onderzoek naar de in trilling gebrachte bladen of de computeranalyses die het een compleet proces van een in trilling gebracht instrument holistisch in beeld brengen. Het kan van de werkplaats een akoestisch laboratorium maken of de plaats waar de trillingen van het instrument visueel kunnen worden gemaakt. Levert dát de antwoorden die richting geven aan de bouw van een viool of blijft een nauwkeurige analyse van de instrumenten uit de klassieke periode toch belangrijker?
Het onderzoek gaat verder op verschillende terreinen en met verschillende middelen. Wat blijft is de werkplaats. Voor de uiteindelijke beslissing over de bouw van zijn instrument staat de vioolbouwer alleen. En terwijl je het gewicht, de toon en de veerkracht van het blad beproeft met al die stemmen uit heden en verleden in je hoofd denk je: Vioolbouw is fun!


 
© Copyright 2004-2005 theodekker-vioolbouw.nl